Alkohol pod lupą nauki: od badań podstawowych do polityk zdrowotnych

→ Europe/Warsaw
Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza (Atheneum Gedanense Novum (AGN))

Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

Atheneum Gedanense Novum (AGN)

Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
Łukasz Balwicki (Gdański Uniwersytet Medyczny)
Opis

Alkohol to jedno z największych wyzwań zdrowia publicznego w Polsce – problem, który łączy badania podstawowe, medycynę i politykę zdrowotną. Po raz pierwszy w kraju bierzemy go pod lupę nauki na jednej scenie.

Badacze, lekarze, eksperci i praktycy zasiądą przy jednym stole. Najnowsze polskie badania, goście z zagranicznych ośrodków i rozmowa o tym, co naprawdę zmienia zdrowie publiczne.To pierwsza tego typu konferencja w Polsce!

Dlaczego warto wziąć udział?
→ Najnowsze polskie badania nad alkoholem i jego wpływem na zdrowie publiczne
→ Goście i prelegenci z zagranicznych ośrodków naukowych
→ Realna dyskusja o polityce zdrowotnej, a nie tylko teoria
→ Networking ze środowiskiem naukowym, medycznym i eksperckim
→ Sesje ustne i plakatowe – możliwość czynnego udziału

Dla kogo?

Konferencja skierowana jest do badaczy, lekarzy, psychologów, terapeutów uzależnień, przedstawicieli instytucji zdrowia publicznego, decydentów oraz doktorantów i studentów kierunków medycznych i pokrewnych.
Zapraszamy do udziału młodych specjalistów – nie tylko badaczy, ale też lekarzy, terapeutów i ekspertów rozpoczynających karierę zawodową, w tym doktorantów i studentów. To dla nich okazja, by zaprezentować własne wyniki i doświadczenia, skonfrontować je z opinią bardziej doświadczonych praktyków oraz nawiązać kontakty z naukowcami i ekspertami z Polski i zagranicy.

Niezależność naukowa

To inicjatywa w pełni niezależna, wolna od wpływów przemysłu – tworzona przez środowisko naukowe, dla nauki i zdrowia publicznego.

,,Zadanie współfinansowane ze środków Funduszu Rozwiązywania Problemów Hazardowych na zlecenie Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom”

 

NPZKCPU

 

Sekretariat Konferencji
  • czw., 19 listopada
    • 1
      Warsztat: Jak aplikować po granty badawcze do KCPU? sala 105

      sala 105

      dr Artur Malczewski,

      dr Marta Zin-Sędek

      KCPU

    • 2
      Warsztat: Jak projektować badania jakościowe sala 103

      sala 103

      dr Agnieszka Wojtecka (GUMed)
      dr Olga Kalinowska-Beszczyńska (GUMed)

    • 3
      Warsztat: Jak skutecznie publikować w obszarze uzależnień: od wyboru czasopisma po proces recenzji sala 104

      sala 104

      dr Michał Bujalski

    • 12:00
      Lunch/Rejestracja hol

      hol

    • 4
      Ceremonia otwarcia: otwarcie, przemówienia Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk

      Otwarcie – dr hab. Łukasz Balwicki, prof GUMed

      Przemówienia gości

    • Sesja plenarna 1: Evidence-Based Alcohol Control in Lithuania: Policies, Outcomes and Lessons - Assoc. Prof. Daumantas Stumbrys, Vilnius University Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
      Lider: Łukasz Balwicki (Gdański Uniwersytet Medyczny)
    • 14:15
      Przerwa kawowa/ sesja posterowa nr 1 hol

      hol

    • Debata: Czego potrzebujemy od świata nauki do prowadzenia lepszej polityki wobec alkoholu w Polsce? Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk

      Debata: Czego potrzebujemy od świata nauki do prowadzenia lepszej polityki wobec alkoholu w Polsce?
      Opis
      Debata: Czego potrzebujemy od świata nauki do prowadzenia lepszej polityki wobec alkoholu w Polsce?
      Uniwersytet Medyczny, al. Zwycięstwa 41/42, Gdańsk
      4
      Uczestnicy:
      •Wioleta Tomczak – posłanka, wiceprzewodnicząca Polski 2050, zastępczyni przewodniczącego Komisji Zdrowia,
      absolwentka zdrowia publicznego
      •Joanna Wicha – posłanka (Nowa Lewica), zastępczyni przewodniczącego Komisji Zdrowia, przewodnicząca
      Podkomisji stałej do spraw zdrowia publicznego
      •dr n. med. Bogusława Bukowska – dyrektor Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom
      •dr n. ekon. Jarosław Neneman – podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów
      •dr n. społ. Jan Śpiewak – socjolog, publicysta, działacz społeczny i były polityk samorządowy, współtwórca
      Stowarzyszenia Miasto Jest Nasze, przewodniczący Stowarzyszenia Wolne Miasto Warszawa i
      wiceprzewodniczący Stowarzyszenia Energia Miast
      •dr hab. Łukasz Balwicki, prof. GUMed – konsultant krajowy w dziedzinie zdrowia publicznego
      Moderator:dr hab. Justyna Klingemann, prof. WIM-PIB

    • Sesja 1A: Zdrowie publiczne: Zdrowie publiczne Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk

      moderator dr Michał Bujalski

      • 5
        Zmiany narażenia na alkohol i szybka odpowiedź umieralności w Polsce – alkoholowa marskość wątroby jako wskaźnik zmian populacyjnych

        Alkohol jest jednym z głównych czynników ryzyka zdrowia na świecie i w Polsce. Ocena skutków narażenia populacji na alkohol jest złożona i wymaga wykorzystania różnych wskaźników. Jednym z nich jest umieralność z powodu alkoholowej marskości wątroby, która może odzwierciedlać skumulowane skutki narażenia populacji na alkohol.

        Celem analizy jest przedstawienie związku między zmianami narażenia populacji Polski na alkohol, odzwierciedlonymi w rejestrowanym spożyciu alkoholu, a zmianami umieralności z powodu alkoholowej marskości wątroby oraz ocena przydatności tego wskaźnika do obserwowania zmian narażenia na alkohol w populacji.

        Analizę przeprowadzono na podstawie danych dotyczących rejestrowanego spożycia alkoholu w Polsce oraz standaryzowanych współczynników umieralności z powodu alkoholowej marskości wątroby dla obu płci. Analiza miała charakter opisowy i służyła ocenie zgodności czasowej obserwowanych zmian.

        Analiza wskazuje na wyraźne długookresowe współwystępowanie zmian w poziomie narażenia populacji na alkohol i umieralności z powodu alkoholowej marskości wątroby w Polsce. Wzrost rejestrowanego spożycia alkoholu obserwowany w latach 2001-2019 był związany z wyraźnym wzrostem umieralności z powodu alkoholowej marskości wątroby. Natomiast spadek rejestrowanego spożycia alkoholu po 2019 roku miał swoje odzwierciedlenie w zmianie kierunku trendu umieralności na AMW w ostatnich latach obserwacji.

        Umieralność z powodu alkoholowej marskości wątroby może stanowić użyteczny wskaźnik monitorowania zmian związanych z narażeniem populacji na alkohol w Polsce. Wieloletnia obserwacja wskazuje na wyraźną zgodność zmian poziomu spożycia alkoholu i umieralności z powodu alkoholowej marskości wątroby. Wskaźnik ten może być wykorzystywany w monitorowaniu skutków zdrowotnych narażenia populacji oraz w ocenie konsekwencji zmian zachodzących w polityce alkoholowej i dostępności alkoholu.

        Mówca: Kinga Janik-Koncewicz (Uniwersytet Kaliski)
      • 6
        Ryzyko samobójcze w uzależnieniach – znaczenie standardów oceny i postępowania

        Wstęp. Zaburzenia związane z używaniem substancji psychoaktywnych należą do istotnych klinicznie uwarunkowań ryzyka zachowań samobójczych. Ocena tego ryzyka jest szczególnie złożona w okresie intoksykacji, odstawienia, nawrotu oraz używania wielu substancji. Znaczenie mają także zmiany tolerancji, współwystępujące zaburzenia psychiczne oraz kryzysy życiowe. Szczególnym problemem są zatrucia i przedawkowania, w których intencja samobójcza pozostaje niejasna lub nie może być wiarygodnie oceniona w pierwszym kontakcie.

        Cel. Przedstawienie znaczenia standardów oceny ryzyka samobójczego u osób z uzależnieniami oraz wskazanie sytuacji wymagających poszerzenia lub ponowienia oceny.

        Zakres opracowania. Omówiono elementy oceny ryzyka samobójczego mające szczególne znaczenie w diagnostyce i leczeniu uzależnień.

        Główne ustalenia. Ocena powinna obejmować myśli samobójcze, zamiar, plan, dostęp do metody i wcześniejsze zachowania samobójcze, a także aktualny wzorzec używania substancji, intoksykację, objawy odstawienne, niedawny nawrót, zmianę tolerancji, używanie wielu substancji oraz wcześniejsze zatrucia i przedawkowania. Należy uwzględnić współwystępujące zaburzenia psychiczne i somatyczne, dostęp do leków i innych potencjalnie śmiertelnych środków, aktualną sytuację życiową oraz dostępne wsparcie. Ważne jest również ustalenie, czy substancja jest używana w celu zmniejszenia lęku, napięcia, bezsenności, bólu lub innych objawów psychicznych. Rozbieżności między wypowiedziami pacjenta, jego zachowaniem, dokumentacją i informacjami od innych osób wymagają wyjaśnienia. Po zmianie stanu klinicznego, zwłaszcza po ustąpieniu intoksykacji lub objawów odstawiennych, ocenę należy powtórzyć.

        Wnioski. Standardy porządkują zakres oceny i wskazują sytuacje wymagające jej ponowienia. Nie zastępują oceny klinicznej ani nie służą do przypisywania pacjentowi kategorii ryzyka, lecz pomagają podejmować decyzje dotyczące bezpieczeństwa i dalszego leczenia.


        Mówca: Katarzyna Nowakowska-Domagała (Instytut Psychologii Uniwersyter Łódzki)
      • 7
        Między eksperymentowaniem a ryzykiem – spożywanie alkoholu a samouszkodzenia i próby samobójcze u młodzieży

        Wstęp: Spożywanie alkoholu w okresie adolescencji może współwystępować z zachowaniami autoagresywnymi i suicydalnymi, stanowiąc istotny problem zdrowia publicznego.

        Cel pracy: Ocena związku między spożywaniem alkoholu a występowaniem samouszkodzeń, prób samobójczych i aktualnych myśli samobójczych wśród młodzieży szkół ponadpodstawowych.

        Materiał i metody: Analizą objęto 1696 uczniów w wieku 15-19 lat, w tym 1064 dziewczęta i 632 chłopców. Za ekspozycję uznano deklarowane kiedykolwiek spożycie alkoholu nisko-, średnio- lub wysokoprocentowego. Zależności oceniano testem chi-kwadrat oraz w modelach regresji logistycznej skorygowanych o wiek, płeć, typ szkoły i miejsce zamieszkania.

        Wyniki: Kiedykolwiek spożycie alkoholu deklarowało 74,8% badanych. W porównaniu z osobami, które nigdy nie piły alkoholu, osoby z doświadczeniem jego spożywania częściej zgłaszały samouszkodzenia w przeszłości (40,8% vs 21,3%; p<0,001), aktualne samouszkodzenia (17,2% vs 9,8%; p<0,001), próbę samobójczą (13,3% vs 6,3%; p<0,001) oraz aktualne myśli samobójcze (14,9% vs 10,8%; p=0,040). Po korekcie spożywanie alkoholu pozostawało związane z samouszkodzeniami w przeszłości (aOR=2,45; 95% CI: 1,89–3,19), aktualnymi samouszkodzeniami (aOR=1,85; 95% CI: 1,30–2,63) i próbami samobójczymi (aOR=2,25; 95% CI: 1,47–3,45).

        Wnioski: Doświadczenie spożywania alkoholu wiązało się z większym prawdopodobieństwem zachowań autoagresywnych i prób samobójczych. Wyniki wskazują na potrzebę łączenia profilaktyki alkoholowej z oceną ryzyka samouszkodzeń i zachowań suicydalnych u młodzieży.

        Mówcy: Michał Górski (Department of Psychiatry, Division of Neurology, Medical University of Silesia in Katowice), Małgorzata Piecuch (Katedra Chorób Przewlekłych i Zagrożeń Cywilizacyjnych, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach)
      • 8
        Alkohol po udarze mózgu. Niespójność zaleceń dotyczących wtórnej profilaktyki i poradnictwa dla pacjentów

        Wstęp: Zalecenia dotyczące spożywania alkoholu po udarze powinny wspierać wtórną profilaktykę, lecz ich użyteczność może ograniczać rozbieżność progów i komunikatów o ryzyku. Cel pracy: Porównanie aktualnych zaleceń klinicznych dotyczących alkoholu po udarze mózgu lub przemijającym napadzie niedokrwiennym oraz ocena ich zgodności z nowszymi komunikatami zdrowia publicznego. Materiał i metody: Przeprowadzono przegląd zakresowy oficjalnych stron instytucji i dokumentów dostępnych do 18 września 2026 r. Włączono cztery rodziny krajowych wytycznych udarowych z USA, Kanady, Wielkiej Brytanii i Australii. Analizowano progi spożycia, picie jednorazowe, definicję standardowej porcji, abstynencję, zaburzenie używania alkoholu, interakcje lekowe, upadki i rehabilitację. Wyniki: Wszystkie dokumenty zalecały ograniczenie nadmiernego spożycia, lecz tylko trzy podawały próg liczbowy. Stosowano odmienne miary: limity dzienne zależne od płci w USA, tygodniowe i jednorazowe w Kanadzie i Australii oraz ogólne odwołanie do zalecanych granic w Wielkiej Brytanii. Żaden dokument nie łączył w jednym zaleceniu typu udaru, leczenia przeciwkrzepliwego lub przeciwpłytkowego, ryzyka upadków i celów rehabilitacji. Największą niespójność stwierdzono w Kanadzie: wytyczne udarowe z 2020 r. przywołują limity 10 drinków tygodniowo dla kobiet i 15 dla mężczyzn, natomiast ogólne zalecenia z 2023 r. klasyfikują 1–2 drinki jako niski, 3–6 jako umiarkowany, a co najmniej 7 jako coraz wyższy poziom ryzyka. Wnioski: Pacjenci po udarze mogą otrzymywać odmienne komunikaty zależnie od kraju, daty dokumentu i źródła informacji. Potrzebne jest aktualizowane poradnictwo oparte na redukcji szkód, uwzględniające picie epizodyczne, farmakoterapię, bezpieczeństwo funkcjonalne oraz kierowanie osób z podejrzeniem zaburzenia używania alkoholu do specjalistycznej pomocy.

        Mówca: Łukasz Mariusz Łukasik (Wyższa Szkoła Zawodowa Łódzkiej Korporacji Oświatowej, ul. Wólczańska 93, 90-515)
    • Sesja 1B: Badania podstawowe/przedkliniczne: badania podstawowe sala 103

      sala 103

      moderator: dr Agnieszka Wojtecka

      • 9
        Fosfatydyloetanol (PEth) jako biomarker przewlekłej konsumpcji alkoholu w toksykologii kryminalistycznej

        Fosfatydyloetanol (PEth) jest bezpośrednim biomarkerem konsumpcji alkoholu. Substancja ta powstaje bezpośrednio po spożyciu alkoholu, a jej okres półtrwania we krwi wynosi około czterech dni. Ze względu na kumulację przy powtarzanym piciu dedykowany jest do monitorowania długoterminowych wzorców konsumpcji, z oknem detekcji sięgającym około czterech tygodni oraz wysoką czułością i swoistością. Badanie to może stanowić cenną alternatywę dla oceny spożycia alkoholu w oparciu do deklarację samoopisową (AUDIT/AUDIT-C).
        Celem niniejszych badań jest ocena wzorców konsumpcji alkoholu z użyciem fosfatydyloetanolu u osób zatrzymanych do kontroli drogowej oraz badanych w kierunku alkoholu oraz substancji działających podobnie do alkoholu
        Wyniki badań pilotażowych pokazują że stężenie PEth wskazujące na konsumpcje alkoholu właściwą dla uzależnienia wykrywano najczęściej u pacjentów u których nie wykrywano jednocześnie substancji odurzających (42,1%). Stężenie PEth w tej grupie nie korelowało z obecnością alkoholu w wydychanym powietrzu i/lub krwi zatrzymanych. W grupie podejrzanych u których wykryto substancje odurzające, negatywne wzorce konsumpcji alkoholu były odwrotnie proporcjonalne od ilości jednocześnie wykrytych u pacjentów substancji odurzających. Ryzykowną oraz większą konsumpcje alkoholu wykrywano istotnie częściej u konsumentów benzodiazepin (76%) oraz marihuany (72%) niż kokainy (55%) czy euforyków (52%).
        Uzyskane wyniki wskazują, że populacja osób zatrzymanych w związku z podejrzeniem prowadzenia pojazdów pod wpływem alkoholu i/lub substancji psychoaktywnych jest istotnie obciążona nierozpoznanym szkodliwym piciem lub uzależnieniem od alkoholu. Fakt ten może mieć znaczenie orzecznicze wykraczające poza ocenę stanu nietrzeźwości w momencie zatrzymania wskazując na przydatność fosfatydyloetanolu jako biomarkera orotgonalego dla badania alkoholu.

        Mówca: Konrad Kowalski (Masdiag Sp. z o. o.)
      • 10
        Miarodajność retrospektywnej ankiety oraz oznaczania stężenia estrów etylowych kwasów tłuszczowych, siarczanu etylu i glukuronidu etylu w smółce noworodków w szacowaniu prenatalnej ekspozycji matek na etanol

        Oznaczanie estrów etylowych kwasów tłuszczowych (ang. Fatty Acid Ethyl Esters, FAEEs), siarczanu etylu (ang. Ethyl Sulfate, EtS) i glukuronidu etylu (ang. Ethyl Glucuronide, EtG) ma istotne znaczenie dla oceny prenatalnej ekspozycji na etanol (ang. Prenatal Alcohol Exposure, PAE), a co za tym idzie wczesnej identyfikacji noworodków narażonych na wystąpienie Spektrum Płodowych Zaburzeń Alkoholowych (ang. Fetal Alcohol Spectrum Disorders, FASD).
        Celem pracy było porównanie dwóch metod oceny PAE: retrospektywnego wywiadu ankietowego dotyczącego spożycia etanolu przez matki oraz chromatograficznego oznaczania biomarkerów PAE w smółce ich noworodków. Dodatkowo oceniono użyteczność i wartości progowe stężenia biomarkerów PAE w smółce. Badaniem objęto 478 matek z województwa pomorskiego oraz ich noworodki. W smółce oznaczano dziewięć FAEEs metodą GC-MS oraz EtG i EtS metodą LC-MS/MS.
        Anonimowa ankieta obejmowała 33 pytania dotyczące m.in. danych demograficznych, czynników społeczno-ekonomicznych oraz stosowania substancji farmakologicznie czynnych, w tym etanolu. Analiza ankiet wykazała liczne niespójności w deklaracjach dotyczących spożycia alkoholu etylowego w ciąży. Jedynie ok. 4% kobiet deklarowało jego stosowanie, przy czym odsetek ten, w zależności od pytania, wahał się od 3,0 do 4,0%. Wyniki badań ankietowych wskazują na możliwość istotnego niedoszacowania rzeczywistej skali PAE. Bardziej wiarygodną identyfikację PAE zapewniała kombinacja biomarkerów EtG i EtS (skumulowany indeks SIB2). Zastosowanie wskaźnika SIB2 ≥ 5 sugerowało występowanie PAE u ok. 3% badanej populacji. Analiza wieloparametrowa była ograniczona z powodu małej liczebności grupy.
        Wyniki wskazują na potrzebę stosowania biomarkerów PAE w smółce noworodków, bez względu na wywiad uzyskany od matki. Konieczne wydaje się także ujednolicenia procedur analitycznych i wartości granicznych dla EtG, EtS i FAEEs.

        Mówca: Marek Wiergowski (Katedra i Zakład Medycyny Sądowej, Wydział Lekarski, Gdański Uniwersytet Medyczny)
      • 11
        Pijane larwy - badania entomoalkohologiczne na potrzeby medycyny i prawa

        Entomologia sądowa to jedna z nauk sądowych zajmująca się wykorzystaniem owadów dla potrzeb postępowań sądowych. Entomologia medyczno-kryminalna jest najważniejszym działem entomologii sądowej, wykorzystującym analizę szeroko pojętych śladów entomologicznych do ustalania okoliczności spraw karnych. Łączy ona wiedzę biologiczną, kryminalistyczną i medyczno-sądową. Jak wykazały wyniki badań eksperymentalnych i przypadki z praktyki medyczno-sądowej owady mogą być użytecznym źródłem materiału do badań toksykologicznych, w kierunku potwierdzenia bądź wykluczenia zatrucia człowieka, na którego tkankach żerowały. Oczywiście razem z tkankami zmarłego człowieka larwy owadów przyjmują również alkohol. Według aktualnych wytycznych, dla celów analizy toksykologicznej owady powinno się zabezpieczać, gdy proces rozkładu zwłok uniemożliwia pobranie materiału klasycznego. Co najmniej 10 losowo wybranych larw należy pobrać z danego narządu do plastikowych probówek, bez środka konserwującego. Analizy należy przeprowadzić jak najszybciej, ponieważ larwy odstawione od źródła pokarmu, nawet gdy przechowywane są w lodówce, eliminują niektóre ksenobiotyki. Przed homogenizacją larwę powinno się przemyć w wodzie destylowanej w celu usunięcia zanieczyszczeń. Stężenie ksenobiotyku zależy od źródła pokarmu i stadium rozwojowego owada. Wyniki badań entomotoksykologicznych można bezpiecznie interpretować jedynie jakościowo. Podczas prezentacji oprócz danych literaturowych przedstawione zostaną wyniki własnych wstępnych analiz toksykologicznych larw zabezpieczonych na zwłokach z rzeczywistych przypadków medyczno-sądowych, ukierunkowanych na obecność etanolu, aldehydu octowego, izopropanolu, n-propanolu i acetonu.

        Mówca: Rafał Skowronek (Katedra Medycyny Sądowej i Toksykologii Sądowo-Lekarskiej, Wydział Nauk Medycznych w Katowicach, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach)
    • 16:30
      Przerwa kawowa & sesja posterowa Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
    • Sesja plenarna 2: When abstinence may not be the answer: Managed Alcohol Programs for Long-Term Alcohol Dependence - prof. Gillian W Shorter (Queen’s University Belfast) Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
      • 16:45
        Przerwa kawowa & sesja posterowa
    • Sesja 2A: Badania kliniczne i terapia: sesja wystąpień ustnych Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
      • 12
        Zmiany w piciu alkoholu u osób po uczestnictwie w 11-tygodniowym e-programie ograniczania picia E-POP

        E-POP jest programem ograniczanie picia alkoholu, anonimowym, interaktywnym, nieodpłatnym (http://e-pop.pl). Aplikacja finansowana z Funduszu Rozwiązywania Problemów Hazardowych na zlecenie Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom. Program jest przeznaczony dla chcących ograniczyć spożycie alkoholu, z łagodną/umiarkowaną postacią zaburzenia używania alkoholu, bez przeciwskazań zdrowotnych do picia alkoholu. Obejmuje 3 etapy: Informacyjno-diagnostyczny, 11-tygodniowej pracy nad zmianą (dostęp po rejestracji) i ewaluacji po 6 miesiącach.
        Cel: diagnoza nasilenia picia alkoholu i analiza zmian w jego spożywaniu wśród uczestników, którzy ukończyli program E-POP oraz ewaluacja programu.
        Materiał i metody:
        Grupa badana: 7112 osób, 2508 (35%) zarejestrowało się i podjęło pracę terapeutyczną. 65% badanych było w wieku 35-49 lat, 56% to mężczyźni (dane: 07.2024)
        Zastosowano AUDIT oraz zebrano dane z bazy dotyczące: płci, wieku, porcji standardowych używania alkoholu (PS) w trakcie programie, oceny programu.
        Wyniki:
        AUDIT wykazał niskie ryzyko zaburzenia u 23,7%, picie ryzykowne u 38,5%, szkodliwe u 14,8%, prawdopodobne uzależnienie u 23% osób. Więcej kobiet było w grupie: niskiego ryzyka (36,1% vs. 13,8%). Mężczyźni przeważają w grupie picia: ryzykownego (35,6% vs. 40,7%) i szkodliwego (11,1% vs. 17,8%), prawdopodobieństwo uzależnienia (17,3% vs. 27,7), p<0.001.
        Zaobserwowano obniżanie się średniej liczby PS w tygodniach (test Friedmana=487,5; p<0,0001): 18,7 porcji w 1-4, 16,9 porcji w 5-7 (p=0,0921) oraz 14,9 porcji w 8-11 (p<0,0020).
        Użytkownicy ocenili aplikację po pół roku na skali od 1 do 5, w 5 kategoriach i średnie oceny znajdowały się w przedziale 4-5.
        Wnioski:
        1. Program odpowiada na zapotrzebowanie osób mających wskazania do ograniczenia picia alkoholu.
        2. E-POP jest skutecznym narzędziem w ograniczaniu picia alkoholu.
        3. Użytkownicy wysoko oceniają funkcjonalność aplikacji i zmiany, które osiągnęli.

        Mówca: Katarzyna Olszewska-Turek (Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum w Krakowie, Katedra Psychiatrii i Psychoterapii)
      • 13
        Czy leki z grupy agonistów receptora GLP-1 mogą być przydatnym narzędziem w ograniczaniu spożycia alkoholu? Przegląd systematyczny publikacji dotyczących ich stosowania u pacjentów z otyłością

        Wstęp i cel badania: Agoniści receptora GLP-1 są stosowani w coraz szerszym kontekście klinicznym, wykraczającym poza leczenie otyłości i cukrzycy. Ich wpływ na ośrodkowy układ nagrody może mieć znaczenie dla zachowań związanych ze spożywaniem alkoholu. Celem pracy był przegląd najnowszych danych dotyczących wpływu agonistów receptora GLP-1 (GLP-1 RA) na spożycie alkoholu, głód alkoholowy oraz wybrane konsekwencje jego używania u pacjentów z otyłością.

        Materiał i metody: Przeszukano bazy PubMed i Embase w zakresie lat 2025–2026, wykorzystując terminy dotyczące GLP-1 RA, alkoholu oraz otyłości. W bazie PubMed zidentyfikowano 100 rekordów, natomiast w bazie Embase 197 rekordów. Po usunięciu 86 duplikatów uzyskano 211 unikalnych rekordów. Ostatecznie do analizy włączono 13 badań dotyczących dorosłych z otyłością (BMI ≥30 kg/m²) lub populacji mieszanych, w których możliwe było wyodrębnienie wyników dla osób z otyłością stosujących GLP-1 RA. Wśród włączonych badań znalazły się randomizowane próby kliniczne oraz badania obserwacyjne.

        Wyniki: Spośród 13 włączonych badań cztery wykazały istotne zmniejszenie wskaźników związanych ze spożywaniem alkoholu, w tym redukcję spożycia alkoholu i częstości intensywnego spożywania alkoholu u pacjentów z otyłością stosujących GLP-1 RA. W dwóch badaniach odnotowano zmniejszenie nasilenia głodu alkoholowego, natomiast w kolejnych analizach obserwowano korzystne zależności dotyczące innych wyników związanych z używaniem alkoholu, w tym ryzyka rozpoznania AUD, subiektywnych efektów spożycia alkoholu, oraz hospitalizacji.

        Podsumowanie:
        Dostępne dane wskazują na potencjalną rolę GLP-1 RA w ograniczaniu spożycia alkoholu i wybranych konsekwencji jego używania u osób z otyłością. Konieczne są dalsze badania, szczególnie randomizowane, w celu potwierdzenia tych zależności.

        Mówcy: Maja Miętek (Gdański Uniwersytet Medyczny), Magda Pryczkowska (Gdański Uniwersytet Medyczny)
      • 14
        Weryfikacja abstynencji u pacjentów z alkoholową chorobą wątroby z wykorzystaniem nowoczesnych biomarkerów.

        Wstęp
        Wśród chorób wątroby kwalifikujących do przeszczepienia wątroby (LTx) istotny odsetek (42%) stanowi alkoholowa choroba wątroby (ALD). Największym problemem związanym z kwalifikacją pacjentów do LTx w tej grupie jest ocena wiarygodności deklarowanej abstynencji. Istnieją specyficzne biomarkery, które są wykorzystywane do weryfikacji spożywania alkoholu.

        Cel badania
        Celem badania było określenie korelacji między deklarowaną abstynencją a biomarkerem u pacjentów kwalifikowanych do LTx i po LTx oraz weryfikacja deklaracji po konfrontacji pacjenta z wynikiem.

        Materiały i metody
        Przeanalizowano 61 pacjentów kwalifikowanych do LTx lub po LTx leczonych w UCK Gdańsk w okresie od stycznia 2026 do września 2026. Z użyciem biomarkerów (glukuronid etylu w moczu lub/i fosfatydyloetanol we krwi) weryfikowano spożycie alkoholu u tych pacjentów. Od grupy badanej uzyskano również subiektywną deklarację dotyczącą abstynencji alkoholowej oraz skonfrontowano ją z wynikiem oznaczanego biomarkera.

        Wyniki
        Do badania włączono 61 pacjentów kwalifikowanych do LTx lub po LTx. 53 pacjentów deklarowało brak spożywania alkoholu z czego 21 uzyskało dodatnie wyniki spożywania alkoholu (39.6%). Po skonfrontowaniu pacjentów z wynikami dodatnimi 10/21 (47.6%) nadal zaprzeczało spożywaniu, natomiast 5/21 (23.8%) przyznało się do spożywania alkoholu. U 6 (28.6%) pacjentów nie doszło do konfrontacji.

        Podsumowanie
        Obiektywna ocena abstynencji oraz prowadzenie pacjentów z ALD jest współcześnie wyzwaniem wymagającym wykorzystania różnych technik diagnostycznych. Aktualnie brakuje jednolitych światowych wytycznych dotyczących monitorowania pacjentów z ALD za pomocą biomarkerów. Zastosowanie biomarkerów może być pomocnym narzędziem, natomiast wymaga dalszych badań prospektywnych oraz stworzenia zaleceń krajowych.

        Mówcy: Adam Szewczyk (Klinika Chirurgii Onkologicznej, Transplantacyjnej i Ogólnej Uniwersyteckie Centrum Kliniczne w Gdańsku), Jakub Kotucha (lekarz stażysta Uniwersyteckie Centrum Kliniczne w Gdańsku)
    • Sesja 2B: Zdrowie publiczne: sesja wystąpień ustnych sala 103

      sala 103

      • 15
        O potrzebie zmiany regulacji przesłanek zobowiązania osoby uzależnionej od alkoholu do leczenia odwykowego

        Abstrakt
        Wstęp: Od czasu uchwalenia ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w 1982 r. regulacja przesłanek zobowiązania osoby uzależnionej od alkoholu do leczenia odwykowego nie podlegała istotniejszym zmianom, podczas gdy wiedza o negatywnych skutkach społecznych uzależnienia znacznie się rozwinęła.
        Celem wystąpienia jest:
        • Wyjaśnienie, dlaczego obecny art. 24 ustawy jest już archaiczny z punktu widzenia współczesnych badań dotyczących skutków alkoholizmu. Wykazanie, że aktualny stan normatywny nie uwzględnia w wystarczającym stopniu negatywnych skutków alkoholizmu ponoszonych przez osoby najbliższe, takich jak współuzależnienie albo syndrom DDA;
        • zaproponowanie wykładni przepisów ustawy w kierunku ochrony członków dotkniętych skutkami nałogu. Zaproponowanie, by w odniesieniu do tzw. przesłanki medycznej orzekania przesunąć akcent ze spożywania alkoholu na uzależnienie od alkoholu;
        • zaproponowanie nowelizacji art. 24 ustawy, polegającej na zastąpieniu dotychczasowej przesłanki „rozkładu życia rodzinnego” bardziej elastycznym sformułowaniem „dysfunkcji życia rodzinnego” oraz na rozszerzeniu przesłanki odnoszącej się do obowiązku alimentacyjnego poprzez uwzględnienie szerszego kręgu niealimentowanych osób. Postulowane brzmienie art. 24 u.w.t. przedstawia się następująco: „Osoby, które w związku z nadużywaniem alkoholu powodują dysfunkcje życia rodzinnego, demoralizację małoletnich, uchylają się od obowiązku alimentacyjnego lub systematycznie zakłócają spokój albo porządek publiczny, kieruje się na badanie przez biegłego w celu wydania opinii w przedmiocie uzależnienia od alkoholu i wskazania rodzaju zakładu leczniczego.”
        W badaniach zastosowano typową dla nauk dogmatycznoprawnych metodę formalno-dogmatyczną, obejmującą analizę tekstu prawnego w świetle dorobku doktryny i orzecznictwa.
        Podsumowanie: Prawne przesłanki przymusowego leczenia odwykowego wymagają pilnej reformy, ponieważ nie odpowiadają aktualnej wiedzy naukowej o alkoholizmie i jego skutkach, jak również nie spełniają współczesnych oczekiwań społecznych.

        Mówca: Anna Sylwestrzak (Uniwersytet Gdański)
      • 16
        Ostatni zdrowy alkohol? Krytyczna analiza dyskursu o leczniczych właściwościach nalewek owocowych w perspektywie antropologicznej

        Wstęp i cel:
        Mimo upowszechnienia stanowiska o braku bezpiecznej dawki alkoholu, w polskim dyskursie zdrowotnym utrzymuje się wyraźny wyjątek – nalewki owocowe. O ile przekazy dotyczące naturoterapii nie formułują twierdzeń o prozdrowotnym działaniu alkoholu, o tyle nalewkom przypisuje się status naturalnego źródła witamin, minerałów i antyoksydantów. Analogiczna ambiwalencja cechowała XIX-wieczne lecznictwo ludowe, w którym alkohol, waloryzowany negatywnie jako wytwór diabła, funkcjonował zarazem jako panaceum. Celem badania jest rekonstrukcja mechanizmów podtrzymujących ten wyjątek.
        Materiał i metody:
        Zastosowano celowy dobór próby, obejmujący teksty czterech typów źródeł: prasy ogólnopolskiej ("Gazeta Wyborcza"), prasy regionalnej ("Gazeta Krakowska"), portali ogólnoinformacyjnych ("Wirtualna Polska") oraz serwisów poradnikowych o zdrowiu i naturoterapii (aptekarski.com, kalendarzrolnikow.pl, wylecz.to). Materiał zinterpretowano zgodnie z założeniami Krytycznej Analizy Dyskursu, uzupełnionej o perspektywę porównawczą i antropologiczną. Tłem interpretacyjnym są ustalenia literatury etnograficznej dotyczące funkcji alkoholu w lecznictwie ludowym XIX w.
        Wyniki:
        Nalewki w dyskursie medialnym są konstruowane jako wartościowy suplement diety, a informacje o ryzyku – marginalizowane. Przekaz legitymizuje selektywne powoływanie się na badania farmakologiczne nad związkami bioaktywnymi, przy pominięciu perspektywy zdrowia publicznego i problematyki uzależnień. Skuteczność tych narracji wynika z ich zgodności z utrwalonymi wyobrażeniami o zdrowiu: pozytywnym obrazem naturoterapii oraz przekonaniem o wzmacniających właściwościach alkoholu. Analogiczne mechanizmy warunkowały trwałość praktyk i rytuałów lecznictwa ludowego. Rolę gwarantów wiarygodności pełnią cytowani z nazwiska przedstawiciele zawodów medycznych.
        Podsumowanie:
        Nalewki owocowe stanowią wyłom w powszechnym przekonaniu o szkodliwości alkoholu, a odpowiada za to dyskurs medialny współtworzony przez środowisko medyczne. Uzasadnia to potrzebę uwrażliwienia zawodów medycznych na konsekwencje wypowiedzi publicznych oraz objęcia mitu "alkoholu leczniczego" działaniami edukacyjnymi z zakresu zdrowia publicznego.

        Mówca: Dawid Lipiński (Interdyscyplinarne Pomorskie Centrum Medycyny Cyfrowej, Gdański Uniwersytet Medyczny)
      • 17
        Alkohol w sieci ryzyka: hazard, Internet i wsparcie szkolne

        Wstęp:
        Spożywanie alkoholu przez młodzież może współwystępować z innymi zachowaniami ryzykownymi, a jego uwarunkowania obejmują nie tylko czynniki rodzinne i demograficzne, lecz także funkcjonowanie behawioralne oraz zasoby środowiska szkolnego.

        Cel pracy:
        Ocena związku zachowań hazardowych, symptomów problematycznego korzystania z Internetu oraz postrzeganego wsparcia nauczycieli ze spożywaniem alkoholu w ostatnich 30 dniach.

        Materiał i metody:
        Analizą objęto 406 uczniów w wieku 13–17 lat uczestniczących w anonimowej lokalnej diagnozie funkcjonowania psychospołecznego. Zmienną zależną było spożywanie alkoholu w ostatnich 30 dniach. Zastosowano hierarchiczną regresję logistyczną z uwzględnieniem wieku, płci, problemu alkoholowego w rodzinie, zachowań hazardowych, liczby symptomów problematycznego korzystania z Internetu oraz wsparcia nauczycieli.

        Wyniki:
        Aktualne spożywanie alkoholu deklarowało 16,0% badanych. Zachowania hazardowe wiązały się z większymi szansami aktualnego picia (OR=2,94; 95% CI: 1,52–5,68; p=0,001), podobnie jak większa liczba symptomów problematycznego korzystania z Internetu (OR=1,21; 95% CI: 1,04–1,41; p=0,014). Wyższe wsparcie nauczycieli wiązało się z mniejszymi szansami aktualnego spożywania alkoholu (OR=0,54; 95% CI: 0,41–0,71; p<0,001). Model osiągnął AUC=0,820 i R² Nagelkerkego=0,287.

        Wnioski:
        Picie alkoholu przez młodzież współwystępuje z szerszym profilem zachowań ryzykownych, natomiast wsparcie nauczycieli może stanowić istotny zasób środowiskowy. Wyniki przemawiają za profilaktyką obejmującą równocześnie zachowania ryzykowne i wzmacnianie relacji wspierających w szkole.

        Mówca: Krzysztof Horoszkiewicz (¹ Wyższa Szkoła Biznesu – National Louis University w Nowym Sączu ² Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Rogoźnie)
    • 19:30
      Kolacja (dla zaproszonych gości)
    • sesja plenarna 3: Możliwości polityk publicznych w kształtowaniu spożycia alkoholu i ograniczaniu szkód - dr Jacek Moskalewicz Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
    • Sesja 3A: Badania kliniczne i terapia: sesja wystąpień ustnych
      • 18
        Czy badania kliniczne w zaburzeniach związanych z używaniem alkoholu mierzą to, co ma znaczenie dla pacjenta? Analiza punktów końcowych współczesnych badań farmakologicznych

        Wstęp:
        Współczesna ocena skuteczności leczenia zaburzeń związanych z używaniem alkoholu (AUD) coraz częściej wykracza poza całkowitą abstynencję i uwzględnia redukcję konsumpcji oraz ryzyka związanego z piciem. Pozostaje jednak pytanie, w jakim stopniu badania kliniczne obejmują wyniki bezpośrednio istotne dla pacjenta, takie jak jakość życia i funkcjonowanie psychospołeczne.
        Cel pracy:
        Ocena struktury punktów końcowych stosowanych we współczesnych randomizowanych badaniach farmakologicznych dotyczących AUD, ze szczególnym uwzględnieniem wyników istotnych dla pacjenta.
        Materiał i metody:
        Przeprowadzono przekrojową analizę rejestrową 15 randomizowanych badań farmakologicznych dotyczących AUD zarejestrowanych w ClinicalTrials.gov. Dla każdego badania oceniono typ sponsora oraz pierwszorzędowe i drugorzędowe punkty końcowe, klasyfikując je jako dotyczące konsumpcji alkoholu, abstynencji, intensywnego picia, głodu alkoholowego, bezpieczeństwa, jakości życia lub funkcjonowania psychospołecznego.
        Wyniki:
        Jedenaście z 15 badań (73,3%) było sponsorowanych przez podmioty akademickie, publiczne lub non-profit, a 4 (26,7%) przez podmioty komercyjne. W 13 z 15 badań (86,7%) co najmniej jeden pierwszorzędowy punkt końcowy dotyczył konsumpcji alkoholu, dni intensywnego picia, abstynencji lub zmiany poziomu ryzyka związanego z piciem. W żadnym badaniu jako pierwszorzędowego punktu końcowego nie zastosowano jakości życia ani funkcjonowania psychospołecznego; domeny te oceniano jedynie w wybranych badaniach jako wyniki wtórne.
        Wnioski:
        Współczesne badania farmakologiczne AUD koncentrują ocenę skuteczności przede wszystkim na zmianie wzorca picia. Ograniczona reprezentacja jakości życia i funkcjonowania psychospołecznego wskazuje na potrzebę szerszego uwzględniania wyników istotnych dla pacjenta w przyszłych badaniach.

        Mówca: Marta Bednarek (Gdański Uniwersytet Medyczny)
      • 19
        Rola muzyki w procesie leczenia i rehabilitacji osób z zaburzeniami używania substancji (SUD) - protokół projektu FALCO

        Wstęp: Zaburzenia związane z używaniem substancji psychoaktywnych stanowią istotne obciążenie zdrowotne na świecie. Muzykoterapia może wspierać motywację do leczenia i ograniczać głód substancji, jednak jej długoterminowa skuteczność pozostaje nieznana. Projekt FALCO (Fighting Addictions, improving Lives through COmprehensive rehabilitation with music) koncentruje się na ocenie wpływu interwencji muzycznych na proces leczenia i zdrowienia osób z uzależnieniami.
        Cel pracy: Ocena długoterminowego wpływu aktywnej i receptywnej muzykoterapii na m.in. nasilenie uzależnienia, proces zdrowienia oraz jakość życia osób z zaburzeniami związanymi z używaniem substancji psychoaktywnych.
        Materiał i metody: FALCO jest wieloośrodkowym, randomizowanym badaniem klinicznym obejmującym trzy grupy: aktywna muzykoterapia (AMG) + standardowe leczenie, receptywna muzykoterapia (MLG) + standardowe leczenie oraz standardowe leczenie (TAU). Do badania zostanie włączonych 600 osób z zaburzeniami związanymi z używaniem substancji psychoaktywnych, rekrutowanych w ośrodkach rehabilitacyjnych w Europie i na Bliskim Wschodzie. Interwencje muzyczne będą prowadzone przez muzykoterapeutów raz w tygodniu przez rok. Ocenione zostaną również bezpośrednie efekty interwencji oraz mechanizmy ich działania.
        Wnioski: Projekt FALCO pozwoli ocenić skuteczność, wykonalność i potencjalną opłacalność interwencji muzycznych jako uzupełnienia standardowego leczenia uzależnień oraz ich znaczenie dla procesu zdrowienia i jakości życia pacjentów.

        Mówcy: Daria Makurat (Uniwersytet Gdański), Kornelia Kester (Wojewódzki Ośrodek Terapii Uzależnień w Gdańsku)
      • 20
        Łagodne zaburzenia poznawcze u mężczyzn z rozpoznaniem uzależnienia od alkoholu: znaczenie biomarkerów stresu, neuroplastyczności i stanu zapalnego oraz obciążeń rozwojowych

        Wstęp i cel badania: Zaburzenia funkcji poznawczych często występują u osób z rozpoznaniem uzależnienia od alkoholu i mogą utrzymywać się pomimo abstynencji, utrudniając funkcjonowanie i korzystanie z terapii. Celem badania było określenie biologicznych, klinicznych i rozwojowych czynników związanych z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi w grupie mężczyzn z rozpoznaniem uzależnienia od alkoholu.
        Materiał i metody: Badaniem objęto 72 mężczyzn z rozpoznaniem uzależnienia od alkoholu, utrzymujących abstynencję przez co najmniej 4 tygodnie. Po ocenie neuropsychologicznej oraz dopasowaniu wieku i wykształcenia porównano 31 pacjentów z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi i 31 bez nich. Kryterium stanowiło uzyskanie wyników przynajmniej 1,5 odchylenia standardowego poniżej normy w co najmniej dwóch testach. Oznaczono stężenia czynnika neurotroficznego pochodzenia mózgowego (BDNF), interleukiny-6 (IL-6), białka C-reaktywnego (CRP), kortyzolu i hormonu adrenokortykotropowego (ACTH). Uwzględniono wynik Skali Uzależnienia od Alkoholu (ADS) oraz dane kliniczne i rozwojowe. Zastosowano porównania międzygrupowe i analizę wielowymiarową.
        Wyniki: U pacjentów z zaburzeniami poznawczymi mediana stężenia BDNF była niższa (11,78 wobec 19,50 ng/ml; p=0,0055), a IL-6 wyższa (6,20 wobec 5,12 pg/ml; p=0,0340). Stężenia CRP, kortyzolu i ACTH nie różniły się między grupami. Częściej odnotowano problemy szkolne (41,7% wobec 20,0%; p=0,012) i doświadczenie przemocy w dzieciństwie (38,3% wobec 16,0%; p=0,003). Model wielowymiarowy wyjaśniał 44,9% zróżnicowania statusu poznawczego (R²=0,449; p<0,0001). Istotnymi zmiennymi były BDNF, kortyzol, IL-6, wynik ADS, problemy szkolne i doświadczenie przemocy w dzieciństwie.
        Podsumowanie: Łagodne zaburzenia poznawcze wydają się wiązać z osłabioną neuroplastycznością i aktywacją zapalną oraz możliwym zaburzeniem wydzielania kortyzolu i występowaniem obciążeń rozwojowych w modelu wielowymiarowym. Wyniki przemawiają za łączną oceną danych biologicznych, neuropsychologicznych i klinicznych.strong text

        Mówca: Inga Dziembowska (Wojewódzki Szpital Zdrowia Psychicznego im. dr. Józefa Bednarza w Świeciu)
      • 21
        Pamięć uzależnienia – koncepcja, mechanizmy i prezentacja narzędzia pomiaru

        Współczesne modele uzależnienia coraz częściej podkreślają znaczenie procesów uczenia się i pamięci w rozwoju oraz utrzymywaniu się zachowań związanych z używaniem substancji. Wielokrotna ekspozycja na alkohol prowadzi do neuroadaptacji i zmian neuroplastycznych w układach odpowiedzialnych m.in. za przetwarzanie nagrody, motywację, kontrolę zachowania oraz tworzenie i utrwalanie śladów pamięciowych. W efekcie bodźce wcześniej neutralne – miejsca, osoby, sytuacje, stany emocjonalne czy bodźce sensoryczne – mogą uzyskiwać silne znaczenie motywacyjne i uruchamiać reakcje związane z oczekiwaniem efektów alkoholu.

        Koncepcja pamięci uzależnienia (addiction memory) opisuje względnie trwałe ślady pamięciowe powstające w toku doświadczeń związanych z używaniem substancji. Obejmują one skojarzenia między bodźcami, zachowaniem i jego konsekwencjami, które mogą być reaktywowane nawet po długim okresie abstynencji. Ich aktywizacja może wiązać się z pojawieniem się głodu, automatycznych tendencji do działania oraz zwiększonym ryzykiem powrotu do używania substancji.

        W wystąpieniu przedstawione zostaną neurobiologiczne i psychologiczne podstawy koncepcji pamięci uzależnienia oraz jej znaczenie dla rozumienia trwałości uzależnienia i nawrotów. Zaprezentowane zostanie również narzędzie służące do pomiaru pamięci uzależnienia – Addiction Memory Intensity Scale (AMIS) – wraz z polską adaptacją skali, jej strukturą oraz podstawowymi właściwościami psychometrycznymi. Omówione zostaną także możliwości wykorzystania pomiaru intensywności pamięci uzależnienia w badaniach oraz praktyce klinicznej.

        Mówca: Jan Chodkiewicz (Uniwersytet Łódzki)
    • Sesja 3B: zdrowie publiczne: sesja wystąpień ustnych sala 103

      sala 103

      • 22
        Alkohol w opakowaniach przypominających musy owocowe – studium przypadku z Polski

        Wstęp: Spożycie alkoholu w Polsce utrzymuje się na wysokim poziomie (8,8 l czystego alkoholu na osobę w 2024 r. dane KCPU). Mimo spadku spożycia wśród młodzieży przemysł alkoholowy poszukuje nowych strategii marketingowych. We wrześniu 2024 r. firma OLV, znana z owocowych produktów żywnościowych wprowadziła na rynek alkohol w kolorowych saszetkach („Voodoo Monkey”).

        Cel pracy: Analiza (1) wprowadzenia produktu na rynek, (2) luk regulacyjnych, które to umożliwiły, (3) reakcji instytucjonalnych i społecznych oraz (4) podobieństwa opakowań do musów owocowych.

        Materiał i metody: Przeprowadzono eksploracyjny przegląd polskojęzycznych źródeł internetowych z okresu czerwiec 2024–styczeń 2025, oparty na metodyce Tobacco Industry Interference Index. Porównano przód opakowań pięciu saszetek alkoholowych i pięciu musów owocowych tego samego producenta o zbliżonych smakach, według zmodyfikowanego schematu kodowania Nottage i wsp. (2025).

        Wyniki: Przed premierą instytucje rządowe uznały produkt za zgodny z obowiązującym prawem, ponieważ ustawa nie określa formy opakowań alkoholu. Po pojawieniu się saszetek w sklepach wystąpiła silna reakcja społeczna i polityczna, po której producent wycofał je z rynku. W odpowiedzi na tę sytuację Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał rozporządzenie obowiązujące od 30 stycznia 20205 roku, zgodnie z którym małe opakowania wyrobów spirytusowych mogą być wyłącznie butelkami lub puszkami. Wszystkie porównywane pary miały ten sam typ opakowania, zbliżony smak i kolorystykę, a różniły się głównie grafiką.

        Wnioski: Przypadek ilustruje wpływ komercyjnych determinant zdrowia: brak przepisów dotyczących formy opakowań pozwolił przemysłowi wprowadzić alkohol przypominający żywność dla dzieci. Regulacje powinny być prewencyjne, a nie reaktywne. Konieczne są zakaz opakowań imitujących produkty dla dzieci, wyraźne oznakowanie alkoholu na przodzie opakowania oraz stały monitoring działań przemysłu.

        Mówca: Julia Nowicka-Janik (Gdański Uniwersytet Medyczny)
      • 23
        Między pierwszą a drugą połową meczu: reklamy alkoholu podczas transmisji meczów FIFA World Cup 2026

        Wstęp i cel
        Wydarzenia sportowe stanowią istotną przestrzeń dla komunikacji marketingowej, łącząc duży zasięg medialny z silnymi emocjami i zaangażowaniem odbiorców. Podczas ostatnich mistrzostw świata w piłce nożnej (FIFA 2026) wśród partnerów komercyjnych FIFA znalazło się wiele marek z branż produkujących towary lub usługi szkodliwe dla zdrowia. Szczególne znaczenie z perspektywy zdrowia publicznego ma ekspozycja widzów na marketing alkoholu podczas transmisji meczów ze względu na udowodniony związek między ekspozycją na sponsoring sportowy alkoholu a jego zwiększonym spożyciem przez kibiców.
        Celem badania była ocena skali i charakteru ekspozycji na marketing alkoholu podczas transmisji meczów FIFA 2026 w TVP.
        Materiał i metody
        W badaniu przekrojowym przeanalizowano bloki reklamowe emitowane podczas przerw w transmisjach 104 meczów FIFA 2026 w TVP w kontekście reklam alkoholu i produktów 0,0%.
        Wyniki
        Reklamy alkoholu i produktów 0,0% (wyłącznie piwo; n=108; 4,4% wszystkich wyemitowanych reklam) pojawiły się w 50 z 104 bloków reklamowych. W pojedynczym bloku pojawiało się od 1 do 5 reklam alkoholu. W 2/3 bloków zawierających reklamę piwa (68,0%) promowano wyłącznie produkty alkoholowe, w co czwartym zarówno alkohol, jak i produkty 0,0% (24,0%), w co 12-tym (8,0%)- produkty 0,0%. Reklamy wyświetlano w wieczornych i nocnych transmisjach: 56,5% reklam wyemitowano pomiędzy 18:00-24:00, a 43,5% po północy. Najwyższy udział reklam alkoholu odnotowano podczas półfinałów (12,1% wszystkich reklam), zaś podczas finału 5 reklam piwa stanowiło 17,9% bloku reklamowego.
        Podsumowanie
        Ograniczanie ekspozycji na marketing alkoholu podczas wydarzeń sportowych, w tym sponsoringu i reklam produktów 0,0%, powinno stanowić istotny element działań zdrowia publicznego, zwłaszcza w odniesieniu do wydarzeń o masowej oglądalności.

        Mówcy: Katarzyna Lewtak (Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH-PIB), Anna Poznańska (Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH-PIB), Anna Krempa-Kowalewska (Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH-PIB)
      • 24
        Jak marki piwa reklamują się na Facebooku w Polsce? Analiza treści postów w kontekście przepisów o reklamie alkoholu

        Wstęp: Stanowisko WHO informuje, że nie ma bezpiecznej dawki alkoholu. W Polsce jego spożycie sięga nawet 8,8–11 litrów na osobę rocznie. Ekspozycja na marketing alkoholu wiąże się z wcześniejszą inicjacją i większym spożyciem wśród młodych. Piwo to jedyny napój alkoholowy, który zgodnie z ustawą o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi może być reklamowany, pod warunkami z art. 13¹.

        Cel: Celem badania była analiza strategii marketingowych popularnych marek piwa na Facebooku, uzupełniona o perspektywę prawną.

        Materiał i metody: Badaniem objęto oficjalne profile na Facebooku 11 marek piwa najpopularniejszych wśród osób w wieku 18–24 lata. Analizowano wszystkie posty graficzne opublikowane w 2025 r. (n = 291). Zastosowano klucz kategoryzacyjny zaadaptowany z pracy Lim i wsp. (2016), obejmujący 34 kategorie w 8 wymiarach, m.in. zachęcanie do interakcji, budowanie relacji, wywoływanie emocji i komunikaty o odpowiedzialnym piciu, uzupełniony o wymiar odpowiadający art. 13¹ ustawy. Rzetelność kodowania potwierdzono miarą κ Cohena (0,88).

        Wyniki: Piwo najczęściej wiązano z relaksem i wypoczynkiem (63,2%), kontaktami towarzyskimi (37,1%), konkretnymi dniami i świętami (28,9%) oraz humorem (24,7%); pojawiały się też odniesienia do celebrytów (18,9%) i popkultury (17,2%). Znak odpowiedzialnej konsumpcji zawierało 58,1% postów, a odniesienie do zdrowia 34,7%. Część postów promowała piwo 0% z udziałem znanych osób.

        Wnioski: To jedno z pierwszych badań analizujących treść i strategie marketingowe wykorzystywane przez marki piwa w polskich mediach społecznościowych. Łącząc picie piwa z relaksem, spotkaniami towarzyskimi, humorem, celebrytami i świętami, posty przedstawiają alkohol jako naturalny element codziennego życia, co może przyczyniać się do normalizacji jego spożywania. Wyniki wskazują na potrzebę nadzoru nad marketingiem alkoholu w mediach społecznościowych, w tym nad reklamami piw 0%.

        Mówcy: Zofia Płaza (Gdański Uniwersytet Medyczny), Jan Pasko-Porys (Gdański Uniwersytet Medyczny)
      • 25
        Różowe drinki i wirtualne zagrożenia - o feminizacji rynku alkoholowego i jego obecności w przestrzeni internetowej.

        Różowe drinki i wirtualne zagrożenia - o feminizacji rynku alkoholowego i jego obecności w przestrzeni internetowej.

        lek. Julia Lassmann1

        1- Uniwersyteckie Centrum Kliniczne w Gdańsku, ul. Dębinki 7, 80-952 Gdańsk

        Wstęp i cele
        

        Ostatni raport Krajowego Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom wskazuje na stale obniżającą się konsumpcję alkoholu etylowego od roku 2021 [1]. Niestety, wśród statystyk wyłania się także rosnący udział młodych Polek i dziewcząt wśród osób używających alkoholu [2, 3, 4]. Odzwierciedla to nie tylko przemiany kulturowo-społeczne, ale i zainteresowanie producentów kobietą jako klientem.

        Celem pracy jest przegląd publikacji dotyczących rosnącej feminizacji rynku alkoholowego. Omówione zostaną stosowane metody marketingowe, przekazy oraz zmiany asortymentu. Dodatkowym elementem dyskusji będzie nieskuteczność środków prewencyjnych ograniczających promocję alkoholu w mediach społecznościowych.

        Materiał i metody
        
        Przedmiotem pracy są analizy tematyczne reklam alkoholu oraz stopnia skuteczności ich ograniczania. Zostały one pozyskane za pomocą witryn PubMed, Scopus oraz Google Scholar i dobrane zgodnie z wytycznymi PRISMA, a kryteria ich włączenia obejmowały: obecność recenzji, wydanie w ciągu ostatnich 10 lat, opis potencjalnej feminizacji reklam i/lub analizę dostępności reklam.
        
        Wyniki
        
         Wpływ rynku alkoholowego na kobiety przybiera nasiloną formę w postaci standardowej komercji, mediów społecznościowych oraz kultury popularnej, wykorzystując stereotypy płciowe, estetykę lub retorykę feministyczną. Alkohol jest promowany jako forma regulacji emocji, zwłaszcza dla matek, kobiet młodych oraz aktywnych zawodowo, równocześnie znosząc stygmatyzację picia alkoholu. Środki mające ograniczać dostępność danych materiałów pozostają niewystarczające, zwłaszcza wobec algorytmów, mikro-trendów, reklam podprogowych i treści użytkowników normalizujących/romantyzujących spożycie alkoholu.
        
        Podsumowanie
        
           Feminizacja konsumpcji alkoholu wywiera niewątpliwy wpływ na zachowania konsumenckie młodych kobiet i dziewcząt. Stanowi to poważne zagrożenie zdrowia publicznego, zwłaszcza w obliczu informacji o szybszym rozwoju Zespołu Zależności alkoholowej w tej grupie [5], binge drinking wśród kobiet wykształconych [6] oraz piciu celem regulacji emocjonalnej [7].
        

        Bibliografia:

        1) Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom. (2026). Spożycie napojów alkoholowych. Opracowanie własne na podstawie danych GUS.

        2) StopUzależnieniom.pl. (2020). Matki piją, to i córki piją: Jak piją współczesne dziewczęta. https://stopuzaleznieniom.pl/artykuly/czy-pije-ryzykownie/matki-pija-to-i-corki-pija-jak-pija-wspolczesne-dziewczeta/ [Dostęp: 2.09.2026].

        3) J. Sierosławski, M. Sierosławski (2022). Używanie alkoholu i narkotyków przez młodzież szkolną. Raport z badań ankietowych zrealizowanych w województwie podlaskim w 2022.

        4) Medycyna Praktyczna. (2020). Coraz więcej kobiet sięga po alkohol. Dział Psychiatria – Aktualności. https://www.mp.pl/pacjent/psychiatria/aktualnosci/225733,coraz-wiecej-kobiet-siega-po-alkohol [Dostęp: 3.09.2026].

        5) Kirsch, D. E., Belnap, M. A., Kady, A., & Ray, L. A. (2025). A narrative review on alcohol use in women: insight into the telescoping hypothesis from a biopsychosocial perspective. The American journal of drug and alcohol abuse, 51(1), 14–30.

        6) Organisation for Economic Co-operation and Development (2021). Preventing Harmful Alcohol Use. https://www.oecd.org/en/publications/preventing-harmful-alcohol-use_6e4b4ffb-en.html [Dostęp: 3.09.2026].

        7) Hardee, J. E., Paige, K. J., Ekves, Z. D., Kardan, O., McCurry, K. L., Martz, M. E., & Cope, L. M. (2026). Sex Differences in the Association Between Drinking Motives, Protective Behavioral Strategies, and Alcohol Outcomes in a Hazardous Drinking College Sample. Substance use & misuse, 1–13. Advance online publication. https://doi.org/10.1080/10826084.2026.2682302

        Notatka o autorze

        Julia Lassmann - lekarka, aktualnie odbywająca staż w Uniwersyteckim Centrum Klinicznym w Gdańsku, autorka prac dotyczących samobójstw w Trójmieście oraz substancji psychoaktywnych, laureatka II Ogólnopolskiego Konkursu Wiedzy z Suicydologii im. Brunona Hołysta. Obszar zainteresowań obejmuje m.in. medycynę i psychiatrię sądową, Nowe Substancje Psychoaktywne oraz propagowanie rozwiązań neuroarchitektonicznych w środowisku pacjentów psychiatrycznych.

        Mówca: Julia Lassmann (Uniwersyteckie Centrum Kliniczne)
    • 10:30
      Przerwa kawowa / sesja posterowa hol

      hol

    • Sesja plenarna 4: Ekonomiczne koszty spożycia alkoholu i rola polityki fiskalnej w kształtowaniu zachowań rynkowych - dr Michał Stokłosa Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
    • Sesja 4: Zdrowie publiczne: sesja wystąpień ustnych
      • 26
        Reakcje konsumentów na wzrost „opłaty małpkowej”: rezygnacja z zakupu czy substytucja w kierunku większych opakowań?

        Wstęp: W Polsce napoje alkoholowe w opakowaniach do 300 ml (tzw. małpki) są objęte dodatkową opłatą naliczaną proporcjonalnie do zawartości czystego alkoholu. Skuteczność tego instrumentu zależy od reakcji konsumentów na wzrost cen małych opakowań. Wzrost ceny może skłonić konsumenta do rezygnacji z zakupu albo do wyboru większego opakowania.

        Cel: Celem badania jest ocena wpływu wysokości opłaty na wybór pojemności alkoholu oraz określenie skali substytucji między małymi i większymi opakowaniami.

        Materiał i metody: Zastosowano eksperyment wyboru dyskretnego, w którym respondenci wybierają między trzema produktami alkoholowymi a brakiem zakupu. Produkty różnią się pojemnością, rodzajem oraz ceną. Ceny odzwierciedlają zróżnicowanie obserwowane na rynku, natomiast dla opakowań 100 i 200 ml dodatkowo zmieniają się zgodnie ze stawkami opłaty 25, 50, 75 i 100 zł za litr czystego alkoholu. Modele wyboru wykorzystano do symulacji zmian udziałów poszczególnych pojemności oraz rezygnacji z zakupu. Bezpośredni i pośredni format wywołania preferencji oraz informacje o rzeczywistych zwyczajach zakupowych służą ocenie wiarygodności deklarowanych wyborów.

        Wyniki: Wstępne wyniki badania pilotażowego wskazują, że wzrost opłaty może prowadzić zarówno do rezygnacji z zakupu, jak i do substytucji w kierunku większych opakowań. W symulacji opartej na oszacowanym modelu podniesienie stawki z 25 do 100 zł/l zmniejsza przewidywany udział wyborów opakowań 100–200 ml o około 2,3 pkt proc. Około dwóch trzecich tej zmiany przypada na wzrost udziału rezygnacji z zakupu, a około jedna trzecia na wzrost udziału opakowań 350–500 ml.

        Wnioski: Przy ocenie skutków tzw. "opłaty małpkowej" należy uwzględnić możliwą substytucję w kierunku większych pojemności, która może wpływać na łączną ilość alkoholu nabywanego przez konsumentów.

        Mówca: Bartosz Jusypenko (Instytut Badań Strukturalnych)
      • 27
        Koszty społeczno-ekonomiczne spożycia alkoholu w Polsce a dochody publiczne — pełny bilans i modelowanie minimalnej ceny jednostkowej (MUP)

        Wstęp i cel. Spożycie alkoholu generuje w Polsce znaczące obciążenia zdrowotne, społeczne i ekonomiczne, które w debacie publicznej rzadko zestawia się z dochodami publicznymi z jego sprzedaży. Celem analizy było oszacowanie pełnego rocznego kosztu społeczno-ekonomicznego spożycia alkoholu w Polsce, porównanie go ze zidentyfikowanymi dochodami publicznymi oraz ocena wpływu minimalnej ceny jednostkowej (MUP) na popyt i koszty. Przyjęto perspektywę 360°: obok wymiaru ekonomicznego uwzględniono uwarunkowania polityczne, kulturowe i zdrowotne które kształtują zachowania konsumpcyjne generujące koszty bezpośrednie i pośrednie. Dodatkowym aspektem całościowej analizy jest zaproponowanie realnych rozwiązań oraz schematu postępowania i poziomu zaangażowania odpowiednich jednostek.
        Materiał i metody. Wykonano analizę danych wtórnych (2020–2023) pochodzących m.in. z NFZ, GUS, KCPU/DAiS, NIK i WHO. Koszty oszacowano metodą kosztów choroby (cost-of-illness), uwzględniając koszty bezpośrednie (ochrona zdrowia) oraz pośrednie (utrata produktywności i przedwczesne zgony, wycena ok. 2,6 mln zł na zgon). Dochody publiczne objęły akcyzę, opłaty i zezwolenia oraz składkę zdrowotną. Wpływ MUP modelowano w oparciu o elastyczność cenową popytu
        Wyniki. Roczny koszt społeczno-ekonomiczny oszacowano na ok. 183 mld zł wobec ok. 15,87 mld zł zidentyfikowanych dochodów publicznych — luka wynosi ok. 167 mld zł (≈4,9% PKB). Wpływy pokrywają jedynie ok. 8,7% kosztów. Nawet po wyłączeniu kosztu zgonów koszty przewyższają dochody o ok. 21,5 mld zł. Modelowanie MUP (3,50 zł/10 g etanolu) wskazało spadek popytu o ok. 32,9% i redukcję kosztów o ok. 43,8 mld zł rocznie.
        Podsumowanie. Bilans jest jednoznacznie ujemny — alkohol generuje koszty wielokrotnie przewyższające dochody z jego sprzedaży. Wyniki uzasadniają wdrożenie interwencji cenowych i regulacyjnych zgodnych ze strategią WHO SAFER, w tym MUP

        Mówca: Bartłomiej Szulc
      • 28
        Przydatność analizy wydatków NFZ w szacowaniu skali problemów zdrowia publicznego związanych z alkoholem. Analiza regionalna i czasowa 2019–2024

        Wstęp i cel. Wydatki NFZ odzwierciedlają bezpośrednie koszty publicznego leczenia zaburzeń alkoholowych, lecz ich przydatność jako miary skali problemów zdrowotnych jest niejasna. Oceniono regionalne zróżnicowanie i dynamikę wydatków oraz ich związek z sytuacją społeczno-ekonomiczną.
        Materiał i metody. Wykorzystano dane NFZ o liczbie pacjentów i refundacji leczenia zatruć i uzależnień od alkoholu w latach 2019–2024, w tym dla 16 województw w 2024 r. Obliczono koszt na pacjenta i oceniono zróżnicowanie regionalne. Zależności analizowano korelacją Pearsona i Spearmana, a wzrost wydatków rozłożono na wpływ liczby pacjentów i kosztu na pacjenta. Sytuację społeczno-ekonomiczną opisano stopą bezrobocia rejestrowanego w listopadzie 2024 r.
        Wyniki. W 2024 r. wydatki na 100 tys. mieszkańców wynosiły od 2,20 mln zł w woj. mazowieckim do 3,83 mln zł w woj. warmińsko-mazurskim. Na różnice w wydatkach składały się zarówno liczba leczonych, jak i koszt na pacjenta, przy czym wskaźniki te były praktycznie niezależne. Małopolskie miało najniższą liczbę leczonych na 100 tys. i najwyższy koszt na pacjenta. Wydatki korelowały umiarkowanie z bezrobociem rangowo (ρ=0,51; p=0,045), natomiast liczba leczonych nie (ρ=0,11). W latach 2019–2024 wydatki wzrosły o 115%, a liczba pacjentów o 7,3%; 91% wzrostu wynikało ze wzrostu kosztu na pacjenta (wzrost taryfy AOTMIT).
        Podsumowanie. Bezpośrednie wydatki NFZ nie odzwierciedlają wprost skali problemów zdrowotnych: niski poziom może oznaczać zarówno mniejsze potrzeby, jak i ograniczony dostęp, a wzrost wydatków jest głównie efektem cenowym. Ocena sytuacji zdrowia publicznego wymaga łącznej analizy wydatków, liczby leczonych i wskaźników szkód zdrowotnych, co może pomóc wskazać regiony, w których potrzeby nie znajdują odzwierciedlenia w wykorzystaniu świadczeń.

        Mówca: Michał Seweryn (Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytet im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie)
      • 29
        Wpływ polityki akcyzowej i dostępności cenowej alkoholu na konsumpcję w Polsce

        Wstęp: Dostępność ekonomiczna alkoholu w Polsce systematycznie rośnie. Za przeciętne wynagrodzenie można obecnie kupić o ponad 50% więcej piwa i wódki niż w 2015 r., ponieważ dochody rosły znacznie szybciej niż akcyza i ceny napojów alkoholowych. Jednocześnie spożycie alkoholu pozostaje wysokie, a związane z nim koszty zdrowotne rosną.
        Cel pracy: Ocena wpływu dostępności cenowej alkoholu na zakupy gospodarstw domowych oraz oszacowanie skutków alternatywnych scenariuszy podwyżek akcyzy do 2029 r.
        Materiał i metody: Wykorzystano panelowe dane Badania Budżetów Gospodarstw Domowych z lat 2010–2024, obejmujące 164 tys. gospodarstw obserwowanych w dwóch kolejnych latach. Oszacowano zależność między zmianą relacji cen alkoholu do dochodów gospodarstw a prawdopodobieństwem zakupu oraz ilością kupowanego piwa, wyrobów spirytusowych i likierów.
        Wyniki: Wzrost relacji ceny do dochodu o 10% obniża średnio odsetek gospodarstw kupujących piwo o 0,7%, a wyroby spirytusowe o 2,0%. Wśród gospodarstw dokonujących zakupu ilość kupowanego alkoholu spada odpowiednio o 2,0% i 1,9%. Reakcja na wzrost cen jest wyraźnie silniejsza w gospodarstwach, w których głową gospodarstwa domowego jest osoba o niższym poziomie wykształcenia. Symulacje wskazują, że podwyżki akcyzy zgodne z ścieżką Ministerstwa Finansów ograniczają zakupy alkoholu, ale nie wystarczają do obniżenia jego dostępności ekonomicznej. Wyraźniejszy efekt uzyskuje się dopiero przy trwałym wzroście akcyzy rzędu 15% rocznie, czyli powyżej zapowiadanej ścieżki.
        Wnioski: Akcyza może być skutecznym narzędziem ograniczania konsumpcji alkoholu, zwłaszcza wśród gospodarstw o niższym poziomie wykształcenia. Aby jednak zmniejszać jego dostępność ekonomiczną, wzrost akcyzy powinien przewyższać tempo wzrostu dochodów.

        Mówca: Karol Madoń (Fundacja Naukowa Instytut Badań Strukturalnych)
    • 12:30
      przerwa kawowa Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
    • Sesja 5: Sesja badań KCPU Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
      • 30
        Współwystępowania ADHD oraz zaburzenia używania alkoholu (AUD) – wyniki i rekomendacje projektu badawczego ADHD-DUAL

        Głównym celem projektu ADHD-DUAL było opracowanie metodologii oceny rozpowszechnienia ADHD w populacji osób z Zaburzeniem Używania Alkoholu (AUD), dokonanie tej oceny oraz wypracowanie rekomendacji dla systemowej diagnostyki i terapii.
        Badanie miało charakter dwutorowy. Część ilościowa objęła pacjentów z 11 polskich placówek uzależnień (diagnoza AUD, min. 3 miesiące abstynencji) przy użyciu trójetapowej procedury: screeningu ASRS, ustrukturyzowanego wywiadu DIVA-5 oraz weryfikacji psychiatrycznej. Część jakościowa opierała się na pogłębionych wywiadach z sześcioma ekspertami z dziedziny psychiatrii i psychoterapii uzależnień.
        Analiza danych ilościowych wykazała, że ADHD potwierdzono u 31,6% badanej próby, przy czym w ośrodkach stacjonarnych odsetek ten wyniósł aż 50%. Grupa z podwójną diagnozą charakteryzowała się wcześniejszą inicjacją alkoholową, szybszą progresją AUD oraz istotnie niższym zadowoleniem z życia i gorszym zdrowiem psychicznym. Współwystępowanie ADHD wiązało się również z ponad dwukrotnie częstszym używaniem innych substancji (np. stymulantów). Eksperci wskazali na deficyty funkcji wykonawczych jako kluczowy czynnik nawrotów oraz podkreślili bariery systemowe, takie jak brak finansowania diagnostyki DIVA-5.
        Wyniki projektu potwierdzają, że ADHD jest znacząco niedodiagnozowane w populacji AUD. Rekomenduje się wprowadzenie standardowego screeningu ADHD w placówkach terapii uzależnień oraz integrację leczenia neurorozwojowego z opieką nad uzależnieniem. Terapia powinna być ustrukturyzowana a farmakoterapia ADHD (leki o niskim potencjale nadużywania) powinna być traktowana priorytetowo w celu stabilizacji pacjenta i zwiększenia skuteczności psychoterapii.

        Mówca: Magdalena Rowicka (Akademia Pedagogiki Specjalnej im. M. Grzegorzewskiej)
      • 31
        Analiza treści materiałów prezentowanych przez polskich twórców internetowych w serwisie TikTok pod kątem treści związanych z alkoholem i innymi ryzykownymi zachowaniami.

        Wstęp i cel. TikTok jest serwisem społecznościowym, w którym młode osoby mogą tworzyć, edytować i udostępniać między sobą różnego rodzaju krótkie materiały wideo. Jednakże, poza treściami edukacyjnymi lub rozrywkowymi użytkownicy TikToka mogą być narażeni na treści związane z alkoholem i innymi ryzykownymi zachowaniami. Dlatego, w niniejszym badaniu przeanalizowano rozpowszechnienie, cechy charakterystyczne oraz ton afektywny treści ryzykownych publikowanych przez sześćdziesięciu najbardziej wpływowych polskich twórców internetowych działających na platformie TikTok.

        Materiał i metody. W badaniu przeanalizowano łącznie 5 845 materiałów opublikowanych w okresie sześciu miesięcy przez ww. twórców internetowych. Materiały były analizowane przez zespół ekspertów pod kątem sześciu kategorii ryzykownych treści: alkohol, papierosy/e-papierosy, narkotyki, hazard, mikrotransakcje związane z grami komputerowymi oraz elementy erotyczne.

        Wyniki. Wyniki wskazały, że 7,08% (n = 414) materiałów zawierało ryzykowne treści, przy czym najczęściej występowały treści erotyczne (50,24% materiałów z ryzykownymi treściami) oraz związane z alkoholem (29,47%). Treści związane z hazardem były przedstawiane głównie w pozytywnym tonie afektywnym (91,43%), podobnie jak znaczna część treści zawierających elementy erotyczne (65,67%) oraz związanych z alkoholem (48,08%). Ponadto, materiały związane z alkoholem często budziły skojarzenia z relaksem, wypoczynkiem i sukcesem zawodowym.

        Podsumowanie. Pomimo tego, że ryzykowne treści stanowiły niewielką część wszystkich postów należy wskazać, że średnia liczba interakcji na post wahała się od około 51 000 do 224 000, co może sugerować, że potencjalny zasięg tych treści może osiągać poziom ponad miliona użytkowników. Można wskazać, że ryzykowne treści prezentowane na platformie TikTok mogą stwarzać okazje do uczenia się przez obserwację i naśladowania zachowań. Dlatego potrzebne jest ciągłe ich monitorowanie zwłaszcza biorąc pod uwagę treści związane z alkoholem, hazardem oraz erotyką.

        Mówca: Andrzej Cudo
      • 32
        Ocena stanu zdrowia somatycznego i psychicznego pacjentów hospitalizowanych z powodu zaburzeń związanych z alkoholem
        Mówca: Jacek Moskalewicz (Instytutu Psychiatrii i Neurologii w Warszawie)
    • Podsumowanie konferencji Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

      Atheneum Gedanense Novum (AGN)

      Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
    • 14:15
      Lunch hol

      hol