19–20 listopada 2026
Atheneum Gedanense Novum (AGN)
Europe/Warsaw strefa czasowa

FASD problem któremu można zapobiec. Rola edukacji i współpracy interdyscyplinarnej w ochronie zdrowia przyszłych pokoleń

Niezaplanowane
20min
Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza (Atheneum Gedanense Novum (AGN))

Auditorium Primum im. prof. Olgierda Narkiewicza

Atheneum Gedanense Novum (AGN)

Gdański Uniwersytet Medyczny Al. Zwycięstwa 41/42 Gdańsk
Plakat Zdrowie publiczne

Mówca

Katarzyna Dziaduszek (Uniwersyteckie Centrum Zdrowia Kobiet i Ich Rodzin, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie)

Opis

Wstęp: Spektrum Płodowych Zaburzeń Alkoholowych (FASD) to nieodwracalne zaburzenie neurorozwojowe, któremu można w 100% zapobiec poprzez całkowitą abstynencję od alkoholu w ciąży. Szacowana częstość występowania FASD u polskich dzieci wynosi ≥20/1000, a 7,1% kobiet ciężarnych deklaruje spożywanie alkoholu co najmniej raz w okresie ciąży.

Cel pracy: Przedstawienie roli edukacji przedkoncepcyjnej, bezstygmatyzującej komunikacji medycznej oraz współpracy interdyscyplinarnej w skutecznej prewencji FASD.

Opis tematu: Mózg płodu rozwija się przez wszystkie trymestry ciąży, a alkohol łatwo przenika przez łożysko bezpośrednio do krążenia płodu, co wyklucza istnienie bezpiecznej dawki alkoholu przez cały okres ciąży. Skuteczna profilaktyka wymaga wczesnej edukacji przedkoncepcyjnej, wdrażanej jeszcze przed okresem organogenezy i skierowanej do kobiet w wieku prokreacyjnym, mężczyzn oraz młodzieży. Kluczowym elementem pracy personelu medycznego jest rutynowa, pozbawiona oceniania rozmowa (Krótka Interwencja) oparta na czterech krokach: Informacji, Zaleceniu abstynencji, Wsparciu oraz Kontynuacji. Taka formuła buduje relację opartą na zaufaniu zamiast wywoływać lęk i poczucie winy. Skuteczny system ochrony przed FASD opiera się na pięciu filarach (Wiedza, Komunikat, Rozmowa, Pomoc, Współpraca) oraz wymaga zintegrowanych działań ochrony zdrowia, oświaty, pomocy społecznej i samorządów, przy aktywnym zaangażowaniu partnera stanowiącego osłonę przed presją społeczną.

Wnioski: Zapobieganie FASD wymaga przesunięcia punktu ciężkości z leczenia skutków na wczesną prewencję przed poczęciem oraz zastąpienia indywidualnej odpowiedzialności matki współodpowiedzialnością całego systemu. Empatyczny dialog medyczny oraz ścisła współpraca międzysektorowa stanowią fundament efektywnej ochrony zdrowia przyszłych pokoleń.

Źródło finansowania zgłaszanego badania:

brak źródła finansowania

Author

Katarzyna Dziaduszek (Uniwersyteckie Centrum Zdrowia Kobiet i Ich Rodzin, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie)

Współautor

Marta Zarajczyk (Uniwersyteckie Centrum Zdrowia Kobiet i Ich Rodzin, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie)

Dokumenty prezentacyjne